افزایش ناگهانی قبض‌های برق: راز تعرفه‌های پلکانی فاش شد
این روزها، پرسش مشترک و دغدغه اصلی بسیاری از شهروندان، چرایی جهش ناگهانی و چند برابری ارقام درج شده در قبض‌های برق تابستانی است. این پدیده که نارضایتی‌های گسترده‌ای را به همراه داشته، در واقع بازتابی از سازوکار پیچیده و کمتر شناخته شده تعرفه‌های پلکانی برق در کشور است.
سیستم تعرفه‌گذاری پلکانی برق: چالش اصلی
به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، ریشه اصلی این افزایش قیمت‌ها در مدل تعرفه‌گذاری پلکانی مصرف برق نهفته است. بر اساس این سیستم، بهای هر کیلووات‌ساعت برق مصرفی، متناسب با میزان مصرف مشترک در طول یک ماه، تغییر می‌کند و با افزایش مصرف، نه تنها میزان مصرف مازاد، بلکه کل مصرف با ضریب بالاتری محاسبه می‌شود.
در مناطق با آب و هوای عادی، الگوی مصرف ماهانه برق در فصول گرم سال تا سقف ۳۰۰ کیلووات‌ساعت تعیین شده است. در این محدوده، برق با ضریب پایه، یعنی ۰.۵ برابر هزینه تامین، بهای تمام شده بسیار کمتری دارد و برای مشترکان اقتصادی‌تر است.
آنچه دیگران میخوانند
این در حالی است که در ماه‌های غیرگرم سال، این الگو به ۲۰۰ کیلووات‌ساعت در ماه کاهش می‌یابد. تغییر این الگوها بر اساس شرایط فصلی و نیازهای متفاوت مصرفی، به منظور مدیریت مصرف و تشویق به صرفه‌جویی صورت می‌گیرد.
نکته حیاتی و عامل اصلی افزایش نجومی قبض‌ها در همین نقطه است. به محض عبور مصرف یک خانوار از سقف تعیین‌شده برای هر پله، بخش مازاد مصرف بلافاصله وارد پله بعدی می‌شود و با ضریبی به مراتب بالاتر محاسبه خواهد شد. به عنوان مثال، در پله بعدی، ضریب محاسبه به ۱.۵ برابر هزینه تامین برق افزایش می‌یابد.
این بدان معناست که حتی مصرف اندکی بیشتر از الگوی مجاز، می‌تواند تاثیر چشمگیری بر مبلغ نهایی قبض برق داشته باشد. این سازوکار باعث می‌شود که با هر پله افزایش مصرف، هزینه‌ها به صورت تصاعدی بالا رفته و مشترکان را با ارقام غیرمنتظره‌ای روبرو سازد.
شدت این افزایش قیمت در پله‌های بالاتر به اوج خود می‌رسد. اگر مصرف یک مشترک از مرز ۵۰۰ کیلووات‌ساعت فراتر رود، بخش مازاد بر این میزان با ضریب شوکه‌کننده ۵ برابر هزینه تامین برق محاسبه خواهد شد که می‌تواند قبض‌های نجومی را رقم بزند.
البته لازم به ذکر است که این ارقام و الگوهای مصرف مربوط به مناطق عادی کشور است. در مناطق گرمسیری، به دلیل نیاز مبرم به استفاده از وسایل سرمایشی و شرایط آب‌وهوایی خاص، الگوهای مصرف و تعرفه‌ها متفاوت بوده و معمولاً سقف مصرف مجاز بالاتری در نظر گرفته می‌شود تا ساکنان این مناطق متحمل فشار مالی کمتری شوند.
با توجه به این توضیحات، آگاهی از سیستم تعرفه‌گذاری پلکانی و مدیریت دقیق مصرف برق، به ویژه در فصول گرم سال، برای جلوگیری از افزایش بی‌رویه هزینه‌ها ضروری به نظر می‌رسد.
