چالشهای خودکفایی گندم؛ سرنوشت پرداخت مطالبات گندمکاران چه میشود؟
با وجود شرایط اقلیمی مطلوب و امیدواری به خودکفایی در تولید گندم، تأخیرهای مکرر در پرداخت مطالبات گندمکاران، نگرانیهای جدی را در مورد سرنوشت این محصول استراتژیک و امنیت غذایی کشور برانگیخته است. کارشناسان هشدار میدهند که استمرار این روند میتواند خودکفایی گندم را با چالشهای اساسی مواجه سازد.
به گزارش خبرآنلاین، با گذشت بیش از سه ماه از فصل برداشت، تنها حدود ۲۵ درصد از مطالبات گندمکاران پرداخت شده است. این وضعیت، نارضایتی شدید کشاورزان را در پی داشته، چرا که آنها برای تأمین هزینههای تولید، برداشت و حتی معیشت خود با مشکلات مالی دست و پنجه نرم میکنند.
چالشهای پیش روی خودکفایی گندم
باشگاه خبرنگاران جوان در گزارشی اشاره کرده است که علیرغم وعدههای متعدد مسئولان، روند پرداخت مطالبات به کندی پیش رفته است. همین امر سبب شده تا میزان خرید گندم نسبت به پیشبینیها حدود ۳۰ درصد کاهش یابد. این کاهش نشاندهنده آن است که بخش قابل توجهی از گندم تولیدی به دست واسطهها افتاده یا به مصرف خوراک دام و طیور رسیده و از چرخه مصرف انسانی خارج شده است.
آنچه دیگران میخوانند
این موضوع میتواند در بلندمدت تأثیرات منفی بر تولید و عرضه گندم در کشور بگذارد و برنامههای خودکفایی را تحتالشعاع قرار دهد.
وعدههای مسئولان و پیگیریها
در همین راستا، غلامرضا نوری قزلجه، وزیر جهاد کشاورزی، اظهار داشت که با تأکید رئیسجمهور، سازمان برنامه قول داده است که پرداختها به صورت هفتگی ادامه یابد تا کشاورزان هرچه سریعتر به مطالبات خود دست یابند. وی برآورد کرد که میزان خرید تضمینی گندم حدود ۹.۵ تا ۱۰ میلیون تن خواهد بود و تولید کل گندم کشور نیز بین ۱۳.۵ تا ۱۴ میلیون تن پیشبینی میشود.
وزیر جهاد کشاورزی همچنین تأکید کرد که مصرف گندم در بخش نانوایی کشور حدود ۱۰ میلیون تن است و در صورت خرید این میزان، نیاز داخلی به طور کامل تأمین خواهد شد. وی افزود که در حال حاضر نیازی به واردات گندم برای مصرف داخلی نیست و واردات صرفاً برای تقویت ذخایر استراتژیک انجام میشود.
پیگیری حقوق کشاورزان و موانع پیشرو
اکبر فتحی، معاون برنامهریزی و امور اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی، اعلام کرد که پیگیریهای لازم برای پرداخت مطالبات گندمکاران در ازای خرید گندم انجام شده و همه ارکان دولت در تلاشند تا این وجوه پرداخت شود. وی اشاره کرد که ۲۶ درصد مطالبات پرداخت شده و امید است با قول مساعد سازمان برنامه و بودجه، مابقی نیز تأمین شود.
فتحی اذعان داشت که هر ساله مشکلات تأمین مالی گندم و پرداخت مطالبات وجود دارد و ابراز امیدواری کرد که با گشایشهای حاصل شده، روند پرداختها بهبود یابد. وی همچنین بر درک متقابل کشاورزان از شرایط کشور و پیگیری حقوق آنها به عنوان حلقه واسط تأکید کرد.
کاهش خرید تضمینی و ضرورت تسریع در پرداختها
پیمان عالمی، رئیس اتاق اصناف کشاورزی، با اشاره به تحویل حدود ۴ میلیون تن گندم به سیلوها، بیان کرد که با گذشت چهار ماه از فصل برداشت، تنها ۵۰ همت گندم به کشاورزان پرداخت شده و حدود ۱۵۰ همت از مطالبات باقی مانده است. وی تأکید کرد که کشاورزان در شرایط دشوار، گندم را تحویل دادهاند و انتظار میرود دولت به تعهدات خود عمل کند.
عالمی افزود که برخی کشاورزان برای تأمین هزینههای تولید، ناگزیر به فروش محصولات خود خارج از شبکه شدهاند و برخی دیگر نیز در تحویل گندم مردد هستند. این وضعیت منجر به کاهش ۳۰ درصدی خرید نسبت به پیشبینیها شده که ناشی از سوء مدیریت در پرداخت به موقع وجوه گندم است و نیازمند تجدید نظر جدی در نحوه پرداختهاست.
هشدارهای بنیاد ملی گندمکاران
عطاالله هاشمی، رئیس بنیاد ملی گندمکاران، از پرداخت ۵۰ همت از مطالبات گندمکاران خبر داد، اما تأکید کرد که به دلیل عدم تحویل گندم توسط کشاورزان، ۸۰۰ هزار تن از برنامه خرید عقب هستیم. وی توضیح داد که بخشی از گندم تولیدی نزد کشاورزان باقی مانده، بخشی به دلالان فروخته شده و بخشی نیز صرف خوراک دام و طیور شده است.
هاشمی میزان تولید را حداقل ۱۴ میلیون تن اعلام کرد و هشدار داد که با روند کنونی پرداخت مطالبات، پیشبینی دقیقی از میزان خرید نمیتوان داشت. او تأکید کرد که در صورت تسریع در پرداختها، میزان خرید میتواند به ۱۱ میلیون تن برسد و نیاز به واردات برطرف شود. وی از بیتوجهی به هشدارهای مکرر به مسئولان انتقاد کرد و خواستار تسریع در روند پرداختها برای جلوگیری از خروج گندم از شبکه خرید تضمینی و حفظ خودکفایی شد.
