توضیحات سازمان تامین اجتماعی درباره مزایای بازنشستگان و بدهی عظیم دولت

تامین اجتماعی در بحران: بدهی ۷۵۰ همتی دولت و چالش پرداخت مزایا

سازمان تامین اجتماعی، یکی از مهمترین نهادهای حمایتی کشور، این روزها با چالش‌های عدیده‌ای دست و پنجه نرم می‌کند. از بدهی‌های کلان دولت گرفته تا ناترازی‌های داخلی و افزایش متقاضیان بیمه بیکاری، همگی فشار مضاعفی بر این سازمان و به تبع آن بر میلیون‌ها ذینفع وارد آورده است.

به گزارش ایلنا، صبح امروز، مصطفی سالاری، مدیرعامل سازمان تامین اجتماعی، در نشستی خبری به مناسبت هفته تامین اجتماعی، ابعاد مختلف این چالش‌ها را تشریح کرد. وی با اشاره به شرایط دشوار اقتصادی و آنچه «جنگ اقتصادی» خواند، تاکید کرد که این سازمان حتی برای پرداخت عیدی بازنشستگان نیز مجبور به استقراض از بانک مرکزی شده است.

بدهی دولت و تلاش برای اصلاحات ساختاری

سالاری یکی از اصلی‌ترین مشکلات سازمان را بدهی عظیم دولت عنوان کرد. به گفته وی، طبق قانون، دولت حداقل ۷۵۰ هزار میلیارد تومان به تامین اجتماعی بدهکار است. این بدهی ناشی از تعهدات دولت در قبال اقشار مختلف (مانند اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها، قانون جوانی جمعیت و پرداخت بخشی از حق بیمه) است که به طور کامل پرداخت نشده‌اند.

مدیرعامل سازمان تامین اجتماعی اذعان داشت که اگر بار مالی سازمان بر دوش دولت بیفتد، فشار تورمی سنگینی به کشور تحمیل خواهد شد. از این رو، سازمان به دنبال اصلاحات ساختاری گسترده‌ای است تا کسری‌ها را جبران کرده و از وابستگی به دولت بکاهد. پیشنهادات دوازده‌گانه این سازمان برای اصلاحات به دولت ارائه شده و تاکنون با استقبال نسبی مواجه شده است.

چالش‌های وصول حق بیمه و طرح‌های تحولی

یکی دیگر از معضلات سازمان، مشکلات در وصول حق بیمه از کارفرمایان است. سالاری ضمن درک شرایط دشوار کارفرمایان، تاکید کرد که عدم دریافت حق بیمه، پرداخت حقوق بازنشستگان را با مشکل مواجه خواهد کرد.

با این حال، سازمان در راستای بهبود خدمات و افزایش کارایی، طرح‌های تحولی متعددی را در دستور کار دارد. از جمله این طرح‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• تمرکز و یکپارچگی شعب و دسترسی سراسری به اطلاعات بیمه‌ای
• سامانه متمرکز «رسا» برای تجمیع اطلاعات مراکز درمانی و پرونده سلامت الکترونیک
• ادغام ۱۰۰ شعبه (۵۰ شعبه تاکنون ادغام شده‌اند) در راستای رویکرد تامین اجتماعی دیجیتال

معوقات بازنشستگان و ابهامات مزدی

مدیرعامل سازمان تامین اجتماعی در مورد مزایای مزدی بازنشستگان توضیح داد که حذف مزایای مزدی صورت نگرفته، بلکه سه مورد از مزایا (حق خواربار و معیشت، حق اولاد و کمک هزینه مسکن) که تکراری پرداخت می‌شدند، مشمول افزایش ۶۰ و ۴۵ درصدی نشده‌اند. وی تاکید کرد که برای پرداخت ۸۲ هزار میلیارد تومان معوقات بازنشستگان، نیاز به تامین منابع است و زمان دقیق پرداخت پس از وصول منابع مشخص خواهد شد.

سالاری همچنین به موضوع اصلاح قانون میانگین دو سال آخر برای محاسبه مستمری اشاره کرد. به گفته وی، این اصلاحیه می‌تواند از فرار بیمه‌ای جلوگیری کرده و منابع حاصله را صرف افزایش حقوق بازنشستگان و رفع کسری‌ها کند. وی افزود که ۳۰ درصد از فرار بیمه‌ای با این اصلاحیه قابل جلوگیری است.

افزایش متقاضیان بیمه بیکاری در شرایط جنگ اقتصادی

وضعیت اقتصادی کشور و شرایط جنگ اقتصادی منجر به افزایش چشمگیر متقاضیان بیمه بیکاری شده است. سالاری اعلام کرد که در ماه‌های اخیر، ۲۹۰ هزار نفر متقاضی بیمه بیکاری بوده‌اند که ۱۷۰ هزار نفر از آنها وارد لیست پرداخت مقرری شده‌اند. استان اصفهان، تهران و البرز به ترتیب بیشترین تقاضا را داشته‌اند.

با این حال، بخش قابل توجهی از این افراد نیز تقاضای قطع مقرری داده‌اند که نشان‌دهنده بازگشت به بازار کار است. این آمار نشان می‌دهد که بازار کار در شرایط پرنوسانی قرار دارد و نیاز به حمایت‌های بیشتر از نیروی کار و بیمه‌شدگان احساس می‌شود.

نقش شستا و چالش‌های درمان

مدیرعامل سازمان تامین اجتماعی به نقش شستا در تامین هزینه‌های سازمان نیز پرداخت و اظهار داشت که سود شستا تنها ۱.۵ درصد از هزینه‌های تامین اجتماعی را پوشش می‌دهد. وی تاکید کرد که بنگاه‌داری به زیان سازمان است و باید به سمت سهامداری و سهام غیرمدیریتی حرکت کرد، اما این اصلاحات زمان‌بر و دشوار است.

در حوزه درمان، سالاری به توافق با آتیه‌سازان برای تسویه بدهی به صورت نقدی و غیرنقدی اشاره کرد تا خدمات بیمه تکمیلی بازنشستگان ادامه یابد. وی همچنین بر ضرورت اجرای طرح نظام ارجاع و پزشک خانواده برای کاهش سهم پرداخت از جیب مردم در هزینه‌های درمانی تاکید کرد. به گفته وی، در صورت موفقیت این طرح، سهم پرداخت از جیب مردم از ۳۰ درصد به ۱۵ درصد کاهش خواهد یافت.

اصلاح قانون بازنشستگی زودتر از موعد و حمایت‌های دولت

سالاری از بازنشستگی ۲۱۳ هزار نفر با سن زیر ۴۰ سال از سال ۱۴۰۴ خبر داد و بر ضرورت اصلاح قانون بازنشستگی زودتر از موعد تاکید کرد. وی همچنین از تخصیص ۲۷۷ همت توسط دولت در بودجه امسال برای دیون خود به تامین اجتماعی قدردانی کرد.

این اظهارات نشان می‌دهد که سازمان تامین اجتماعی در تلاش است تا با اصلاحات داخلی و پیگیری مطالبات خود از دولت، وضعیت مالی و خدماتی خود را بهبود بخشد و پاسخگوی نیازهای میلیون‌ها بازنشسته و بیمه‌شده باشد.