معوقات بازنشستگان: کدام گروه‌ها باید منتظر پرداخت باشند و ابهامات موجود چیست؟
معوقات بازنشستگان: کدام گروه‌ها باید منتظر پرداخت باشند و ابهامات موجود چیست؟
موضوع پرداخت معوقات بازنشستگان، به‌ویژه بازنشستگان تأمین اجتماعی، همواره یکی از دغدغه‌های اصلی این قشر بوده است. با وجود وعده‌ها و پیگیری‌ها، زمان دقیق و نحوه پرداخت این معوقات همچنان با ابهاماتی همراه است. در این میان، گروه‌های مختلفی از بازنشستگان با مطالبات متفاوتی روبرو هستند که هر یک نیازمند بررسی وضعیت حساب خود هستند.
ابهامات در زمان پرداخت معوقات تأمین اجتماعی
رئیس کانون بازنشستگان تأمین اجتماعی استان تهران اعلام کرده است که زمان پرداخت معوقات حقوق بازنشستگان هنوز مشخص نیست. این ابهام شامل نحوه پرداخت (یکجا یا مرحله‌ای) نیز می‌شود، اما پیگیری‌ها برای پرداخت در اسرع وقت ادامه دارد. این در حالی است که در گذشته، مصطفی سالاری، مدیرعامل وقت سازمان تأمین اجتماعی، وعده داده بود که تا پایان شهریور ماه ۸۰ درصد معوقات بازنشستگان تأمین اجتماعی در سه مرحله پرداخت خواهد شد.
مدیرکل امور مستمری‌بگیران تأمین اجتماعی نیز با اشاره به پرسش‌های مکرر بازنشستگان درباره زمان پرداخت معوقات، توضیح داده است که این مبلغ ناشی از افزایش حقوق سال جاری نسبت به سال قبل است و برخی بازنشستگان به اشتباه گمان می‌کنند دو ماه حقوق کامل از سازمان طلب دارند. او بر لزوم شفاف‌سازی و اطلاع‌رسانی رسمی در این زمینه تأکید کرده است.
آنچه دیگران میخوانند
متناسب‌سازی حقوق و ابهامات جدید
سازمان تأمین اجتماعی اخیراً توضیحاتی درباره پرداخت معوقات متناسب‌سازی حقوق و مستمری بازنشستگان ارائه کرده است. بر اساس این توضیحات، متناسب‌سازی حقوق طبق جزء (۲) بند (ر) ماده ۲۸ قانون برنامه هفتم پیشرفت، باید در سال ۱۴۰۳ آغاز شده و تا سال ۱۴۰۵ ادامه یابد تا ۹۰ درصد افت ضریب مستمری نسبت به حداقل دستمزد زمان برقراری مستمری جبران شود.
نکته مهم این است که حداقل‌بگیران (کسانی که مستمری آن‌ها کمتر از حداقل دستمزد مصوب شورای عالی کار است) مشمول متناسب‌سازی نیستند. با این حال، برای این گروه، مبلغ ۷۱۶ هزار تومان ماهانه به عنوان «کمک به حفظ قدرت خرید ۱۴۰۳» پرداخت شده است. این مبلغ برای کسانی که مستمری آن‌ها کمتر از حداقل است، به نسبت سنوات پرداخت حق بیمه محاسبه می‌شود.
نحوه محاسبه معوقات ۷ ماهه متناسب‌سازی نیز به این صورت است که ابتدا مبلغ متناسب‌سازی و کمک به حفظ قدرت خرید مندرج در فیش حقوقی اسفندماه سال گذشته با هم جمع شده و در عدد ۷ ضرب می‌شود. سپس ۳ میلیون تومان علی‌الحساب پرداخت شده در خرداد ۱۴۰۳ از آن کسر می‌گردد. سازمان تأمین اجتماعی تأکید کرده است که اگر مبلغ معوقه قانونی کمتر از ۳ میلیون تومان علی‌الحساب پرداختی باشد، در این مرحله مبلغی از حقوق کسر نخواهد شد.
با این حال، این اطلاعیه نیز با ابهاماتی همراه است؛ از جمله عدم ارائه فرمول دقیق و ضرایب مورد استفاده برای گروه‌های مختلف، تمایز بین «متناسب‌سازی قانونی» و «کمک به حفظ قدرت خرید»، و نحوه محاسبه معوقات بر اساس مبلغ ثابت اسفندماه که ممکن است برای همه بازنشستگان صادق نباشد.
تجمعات اعتراضی و مطالبات گروه‌های مختلف
در ماه‌های اخیر، گروه‌های مختلفی از بازنشستگان و کارگران در شهرهای مختلف ایران تجمعات اعتراضی برگزار کرده‌اند. این تجمعات نشان‌دهنده نارضایتی از وضعیت معیشتی و عدم تحقق مطالبات است:
- بازنشستگان مخابرات: خواستار اجرای مرحله سوم متناسب‌سازی حقوق، اجرای آیین‌نامه استخدامی ۸۹.۲۴ و رسیدگی به مشکلات بیمه تکمیلی خود هستند. تجمعاتی در شهرهای بیجار، بندرعباس، تهران، همدان، شیراز، اهواز، کرمانشاه و سنندج برگزار کرده‌اند.
- بازنشستگان ذوب آهن و فولاد اصفهان: خواستار رسیدگی به مشکلات بیمه درمانی، اجرای طرح متناسب‌سازی و تحقق دیگر مطالبات خود هستند. اعتراض اصلی آن‌ها به اعمال سقف سرانه ریالی متناسب‌سازی کشوری و لشکری در بند یک ماده ۴ آیین‌نامه متناسب‌سازی دولت است، زیرا معتقدند صندوق بازنشستگی آن‌ها را به اشتباه مشمول تبصره یک کرده تا منابع کمتری صرف کند.
- بازنشستگان تأمین اجتماعی (اهواز و دزفول): خواهان پرداخت به‌موقع مستمری ماهیانه و معوقات آن، اجرای صحیح متناسب‌سازی، اجرای ماده ۹۶ و ۵۴ قانون تأمین اجتماعی برای درمان رایگان و اجرای صحیح ماده ۶۹ در خصوص بیمه تکمیلی هستند.
- کارگران شرکت ارگ و پی چابهار: در اعتراض به معوقات مزدی سه ماهه خود و شرایط نامناسب کاری تجمع کرده‌اند.
- کارگران اخراج شده شرکت صنعت فولاد شادگان: به عدم پرداخت مطالبات معوقه خود از سال ۱۴۰۱ اعتراض دارند.
یارانه معوق حکمت‌کارت بازنشستگان نیروهای مسلح
سازمان تأمین اجتماعی نیروهای مسلح نیز اعلام کرده است که ممکن است پس از تغییر وضعیت نظامیان از شاغل به بازنشسته، یک تا دو ماه یارانه حکمت‌کارت واریز نشود. این معوقه حداکثر تا ۶ ماه پس از اولین برقراری حقوق بازنشستگی پرداخت می‌شود و در صورت عدم واریز، بازنشستگان باید به اداره بازنشستگی مراجعه کنند.
نتیجه‌گیری
با توجه به توضیحات و اعتراضات موجود، بازنشستگان تأمین اجتماعی، به‌ویژه آن‌هایی که مشمول متناسب‌سازی شده‌اند یا از کمک به حفظ قدرت خرید بهره‌مند شده‌اند، باید وضعیت فیش حقوقی اسفندماه سال گذشته خود را بررسی کرده و با توجه به فرمول اعلام شده، مبلغ معوقات احتمالی خود را محاسبه کنند. همچنین، بازنشستگان مخابرات، ذوب آهن و فولاد اصفهان و سایر گروه‌های معترض نیز باید پیگیر مطالبات خاص خود باشند. شفافیت بیشتر از سوی سازمان‌های ذیربط و اطلاع‌رسانی دقیق‌تر می‌تواند به کاهش ابهامات و نارضایتی‌ها کمک کند.
