افزایش سرسام‌آور قبوض آب و برق؛ شهروندان در آستانه نافرمانی مدنی
افزایش چند برابری قبض‌های آب و برق، نارضایتی گسترده را رقم زد
در روزهای اخیر، صدها شهروند ایرانی با ارسال پیام به رسانه‌ها از افزایش چشمگیر و گاه چند ده برابری قبوض آب و برق خود خبر داده‌اند. این افزایش هزینه‌ها در حالی رخ می‌دهد که بسیاری از مشترکان از کاهش مصرف و قطعی‌های مکرر برق گلایه دارند و صدور قبض‌های چند میلیون تومانی، خشم و نگرانی آنان را برانگیخته است. برخی شهروندان اعلام کرده‌اند که دیگر حاضر به پرداخت این قبوض نیستند.
قبض‌های نجومی؛ از چند صد هزار تومان تا میلیون‌ها تومان
گزارش‌ها حاکی از آن است که قبوض برق از ارقام معمول حدود ۳۵۰ هزار تومان به شش میلیون و ۴۰۰ هزار تومان، از دو میلیون تومان به ۱۲ میلیون تومان و از ۳۰۰ هزار تومان به چهار میلیون تومان رسیده است. یک شهروند دیگر از افزایش قبض برق خود از ۲۳۰ هزار تومان به هفت میلیون و ۸۰۰ هزار تومان خبر داده و دیگری از جهش قبض از ۱۲۰ هزار تومان به یک میلیون تومان، با وجود نداشتن کولر گازی خبر داده است. این افزایش‌ها در مواردی به چهار، پنج، شش و حتی ۱۰ برابر رسیده است.
مصرف کمتر، قبض بیشتر؛ تناقض در قبوض جدید
نکته قابل توجه در شکایات شهروندان این است که بسیاری معتقدند مصرفشان نه تنها افزایش نیافته، بلکه کاهش نیز داشته است. به عنوان مثال، یکی از مشترکان گزارش داده که قبض دوره قبل واحدش ۳۶ هزار تومان بوده و این دوره با وجود قطعی‌های مکرر برق، به ۶۰۵ هزار تومان رسیده است. شهروند دیگری نیز اعلام کرده که قبض خانه‌اش بیش از شش برابر شده، در حالی که خانواده او تنها پنج روز در خانه حضور داشته‌اند.
آنچه دیگران میخوانند
تغییر الگوی مصرف و تعرفه‌های پلکانی؛ عامل افزایش هزینه‌ها؟
برخی از شهروندان، تغییر الگوی مصرف و کاهش سقف مصرف مجاز را عامل اصلی افزایش قبض‌ها می‌دانند. به گفته یکی از آنان، سقف مصرف مجاز از ۳۰۰ به ۲۰۰ کیلووات‌ساعت در ماه کاهش یافته و با توجه به تعرفه پلکانی، افزایش هزینه به صورت تصاعدی رخ می‌دهد. با این حال، شهروندان از عدم شفافیت در فرمول محاسبه تعرفه‌ها و نبود نهاد مستقلی برای رسیدگی به شکایاتشان ابراز نارضایتی می‌کنند.
افزایش هزینه‌ها گریبان‌گیر مشاغل و حقوق‌بگیران
این افزایش هزینه‌ها تنها به خانه‌های مسکونی محدود نشده و صاحبان مشاغل نیز از رشد شدید هزینه‌ها خبر داده‌اند. صاحب یک کارگاه اعلام کرده که قبض برق ماهانه او از هشت میلیون و ۳۰۰ هزار تومان به ۱۶ میلیون و ۷۰۰ هزار تومان رسیده و مغازه‌داری دیگر از افزایش قبض واحد صنفی خود از ۱۰ میلیون تومان به ۳۰ میلیون تومان خبر داده است. مقایسه این ارقام با درآمد ماهانه، فشار مضاعفی را بر دوش شهروندان، به‌ویژه حقوق‌بگیران و بازنشستگان قرار داده است.
نافرمانی مدنی؛ واکنشی به قبوض سنگین
افزایش سرسام‌آور هزینه‌های برق، شماری از شهروندان را به سمت نافرمانی مدنی و خودداری از پرداخت قبض سوق داده است. برخی از پاسخ‌ها حاکی از آن است که افراد ماه‌ها و حتی سال‌هاست که قبوض خود را پرداخت نکرده‌اند و در صورت قطع شدن، خودشان اقدام به وصل مجدد انشعاب می‌کنند. این اعتراضات، هرچند هنوز سازمان‌یافته نیستند، اما نشان‌دهنده خدشه‌دار شدن اعتماد عمومی و زیر سوال رفتن قرارداد نانوشته میان شهروند و دولت است.
وضعیت تعرفه‌های گاز و آب
در حالی که تمرکز اصلی بر افزایش قبوض برق است، گزارش‌هایی از افزایش همزمان قبوض آب و گاز نیز به گوش می‌رسد. طبق اعلام خبرگزاری فارس، با اجرای نظام جدید تعرفه‌گذاری گاز طبیعی برای بخش خانگی، حدود ۹۰ درصد مردم در پله اول و دوم مصرف قرار خواهند گرفت که هزینه قبض گاز آنان معادل ۲۶ هزار تومان (برای پله اول) و ۷۵ هزار تومان (برای پله دوم) خواهد بود. این در حالی است که تعرفه آب برای مشترکین پرمصرف (مازاد بر الگوی مصرف) به صورت غیر یارانه‌ای و معادل ۹۰ هزار ریال به ازای هر متر مکعب تعیین شده که نسبت به سال گذشته ۲۸.۵۷ درصد افزایش داشته است. همچنین، طبق مصوبه کمیسیون تلفیق بودجه ۱۴۰۵، تعرفه آب، برق و گاز تا سقف الگوی مصرف برای خانوارها محاسبه خواهد شد و مازاد بر آن به صورت پلکانی خواهد بود. برای خانوارهای تحت پوشش نهادهای حمایتی، مصرف تا سقف الگوی مصرف رایگان خواهد بود.
جدول مقایسه‌ای تعرفه‌های گاز (بر اساس اعلام خبرگزاری فارس)
<table>
جدول مقایسه‌ای تعرفه‌های آب (بر اساس اعلام ایران‌ویف)
<table>
