فوری: محدودیت تعویض شناسنامه لغو شد! آخرین شرایط و مدارک در آبان ۱۴۰۵
مقدمه: خبر خوش برای متقاضیان تعویض شناسنامه
در خبری مهم برای شهروندان، محدودیت‌های اعمال‌شده در خصوص تعویض شناسنامه‌های ضروری لغو شده است. این تصمیم که از سوی کانون انجمن‌های کارفرمایی دفاتر پیشخوان خدمات دولت و بخش عمومی غیردولتی ابلاغ شده، به معنای تسهیل فرآیند تعویض شناسنامه برای بسیاری از افراد است. با این حال، تغییر نام و نام خانوادگی همچنان با محدودیت‌هایی همراه خواهد بود. در ادامه به جزئیات این تغییرات، مدارک لازم و نحوه اقدام برای تعویض شناسنامه در آبان ۱۴۰۵ می‌پردازیم.
لغو محدودیت تعویض شناسنامه‌های ضروری: فرصتی برای به‌روزرسانی اسناد هویتی
بر اساس ابلاغیه جدید دبیرکل کانون انجمن‌های کارفرمایی دفاتر پیشخوان خدمات دولت و بخش عمومی غیردولتی، محدودیت‌های قبلی در زمینه اخذ درخواست تعویض شناسنامه‌های ضروری برداشته شده است. این بدان معناست که دفاتر پیشخوان از این پس موظف‌اند درخواست‌های مربوط به تعویض شناسنامه‌های ضروری را بدون هیچ‌گونه محدودیتی ثبت و پیگیری کنند. این اقدام، گامی مهم در راستای تسهیل دسترسی شهروندان به خدمات هویتی و به‌روزرسانی اسناد شناسایی آن‌ها محسوب می‌شود.
ممنوعیت تغییر نام و نام خانوادگی همچنان پابرجاست
با وجود لغو محدودیت تعویض شناسنامه‌های ضروری، تأکید شده است که خودداری از اخذ درخواست تغییر نام و نام خانوادگی همچنان به قوت خود باقی است و در این خصوص تغییری ایجاد نشده است. البته این محدودیت شامل افرادی که پیش‌تر موفق به دریافت مجوز تغییر نام یا نام خانوادگی شده‌اند و یا از آثار تبعی آن مطابق تبصره ماده (۴۱) برخوردارند، نمی‌شود.
آنچه دیگران میخوانند
چه کسانی می‌توانند برای تعویض شناسنامه اقدام کنند؟
افراد زیر واجد شرایط درخواست شناسنامه جدید هستند:
- افراد ۱۸ سال به بالا
- افراد کمتر از ۱۸ سال با حکم رشد
- پدر یا جد پدری برای فرزندان کمتر از ۱۸ سال
- مادر در صورت قید زوجیت با پدر طفل
- سرپرست قانونی (قیم، امین، وصی) برای افراد صغیر و محجور با ارائه‌ی مدارک مستند
مدارک لازم برای تعویض شناسنامه در سال ۱۴۰۵
برای تعویض شناسنامه، لازم است مدارک زیر را آماده کنید:
- تکمیل فرم درخواست تعویض شناسنامه
- ارائه اصل شناسنامه قدیمی و یک سری فتوکپی از تمام صفحات آن
- چهار قطعه عکس بیومتریک جدید ۴×۳ زمینه کاملاً سفید، تمام رخ، بدون کلاه، بدون عینک و پشت‌نویسی شده (برای خانم‌ها با رعایت حجاب کامل اسلامی)
- ارائه اصل مدرک معتبر عکس‌دار ایرانی مانند: گذرنامه، گواهینامه رانندگی، کارت پایان خدمت سربازی، مدرک تحصیلی، کارت ملی، شناسنامه جدید پدر، مادر، همسر و فرزندان، گذرنامه والدین (در صورت همراه بودن در گذرنامه پدر و مادر). ارائه حداقل دو مورد از موارد ذکر شده الزامی است.
- ارائه مدارک اقامتی معتبر عکس‌دار متقاضی
- ارائه رسید پرداخت هزینه مربوطه
برای افراد متأهل، اطلاعات پستی همسر و در صورت لزوم، سند ازدواج (به‌ویژه اگر ازدواج قبل از سال ۱۳۹۲ باشد)، طلاق‌نامه و یا گواهی فوت همسر نیز مورد نیاز است.
نحوه اقدام برای تعویض شناسنامه: حضوری یا اینترنتی؟
تعویض شناسنامه می‌تواند به دو صورت حضوری و اینترنتی انجام گیرد:
تعویض شناسنامه حضوری
برای درخواست صدور شناسنامه جدید باید به‌صورت حضوری به اداره ثبت احوال یا یکی از دفاتر پیشخوان دولت محل زندگی خود مراجعه کنید. پس از دریافت فرم تعویض شناسنامه و پرداخت هزینه‌های قانونی، درخواست خود را ارائه دهید. دقت در جمع‌آوری و ارائه مدارک، سرعت انجام کار را افزایش می‌دهد.
تعویض شناسنامه اینترنتی
برای این امر می‌توانید وارد سایت ثبت احوال به نشانی sabteahval.ir شوید و با انتخاب گزینه صدور شناسنامه، درخواست خود را مبنی بر تعویض شناسنامه ثبت نمایید. (توجه: برخی منابع به عدم امکان تعویض شناسنامه به‌صورت کاملاً غیرحضوری اشاره کرده‌اند، لذا بهتر است قبل از اقدام اینترنتی، از آخرین وضعیت این سرویس اطمینان حاصل کنید.)
هزینه‌های تعویض شناسنامه در سال ۱۴۰۵
هزینه تعویض شناسنامه بسته به نوع درخواست و تعداد دفعات تعویض، متفاوت است. در آبان ۱۴۰۵، این هزینه‌ها به شرح زیر است:
| نوع درخواست | هزینه (تومان) |
|---|---|
| تعویض و عکس‌دار کردن شناسنامه | ۴۶۸,۰۰۰ |
| صدور شناسنامه مجدد برای بار اول | ۴۹۸,۰۰۰ |
| صدور مجدد برای بار دوم | ۵۹۸,۰۰۰ |
| صدور مجدد از نوبت سوم به بعد | ۶۹۸,۰۰۰ |
| هزینه تأیید گزارش مفقودی شناسنامه | ۳۰,۰۰۰ |
مدت زمان تعویض شناسنامه
معمولاً تعویض شناسنامه قدیمی و دریافت شناسنامه جدید ۵ تا ۷ روز کاری طول می‌کشد.
خدمات کنسولی برای ایرانیان خارج از کشور
ایرانیان مقیم خارج از کشور نیز می‌توانند برای تعویض شناسنامه خود اقدام کنند. به عنوان مثال، سفارت جمهوری اسلامی ایران در برلین خدمات تعویض شناسنامه را ارائه می‌دهد. برای این منظور، حضور متقاضی در نمایندگی ضروری است و نیازی به اخذ کد رهگیری از سامانه میخک نیست. همچنین، این امور بدون تعیین وقت قبلی و با مراجعه حضوری صورت می‌پذیرد. مدارک لازم برای ایرانیان خارج از کشور مشابه مدارک داخلی است، با این تفاوت که ارائه اصل و تصویر مدارک اقامتی عکس‌دار متقاضی نیز الزامی است.
تسریع در صدور شناسنامه برای داوطلبان آزمون سراسری
سازمان ثبت احوال کشور اعلام کرده است که با توجه به نزدیک بودن زمان برگزاری آزمون سراسری، روند رسیدگی به درخواست‌های تعویض و عکس‌دار شدن شناسنامه داوطلبان در تمام ادارات ثبت احوال کشور با اولویت دنبال می‌شود. این اقدام برای تسهیل شرکت داوطلبان در کنکور سراسری انجام می‌گیرد.
